Xoves 22 Xaneiro 2026

‘Allobates niputidea’ e outras nove especies con nomes científicos inesquecibles

A nomenclatura binomial permite combinar palabras en latín ou latinizadas coas ocorrencias dos científicos, xerando denominacións especialmente divertidas

Allobates niputidea? Bobmarleya gadensis? Ás veces a natureza non só é sabia e fermosa, senón que tamén ten un gran sentido do humor. Proba diso son algunhas especies cuxos nomes científicos parecen sacados dun chiste, pero existen de verdade.

En 1735, foi o científico sueco Carlos Lineo quen propuxo un sistema ordenado e universal para nomear aos seres vivos, coñecido como nomenclatura binomial, que consiste en asignar a cada especie un nome formado por dúas palabras en latín ou latinizadas. Con todo, os investigadores son en moitos casos seres extraordinarios que deciden nomear os seus descubrimentos baseándose nas súas películas favoritas ou nos cantantes que máis escoitan. Desta forma, presentamos unha listaxe de 10 especies animais con nomes especialmente divertidos e curiosos.

Allobates niputidea

Aínda que parece unha broma pesada, a Allobates niputidea é unha ra colombiana, endémica de Magdalena, descrita e nomeada oficialmente en 2007. Pódese atopar en bosques durante, principalmente en setembro e novembro. Os machos adoitan medir aproximadamente 17 milímetros, cunha gorxa, peito e ventre anterior negros, e femias que chegan a medir un milímetro máis, co ventre branco. Non hai evidencia, pero e se a orixe deste segundo nome vén dun xogo de palabras? Quizais, como non sabían como referenciar á especie, decidiron clasificala con esta denominación informal e graciosa, pero totalmente válida dende o punto de vista científico.

Trigonopterus chewbacca

Os entomólogos Alexander Riedel e Matthew Van Dam seguramente eran fanáticos da saga Star Wars. Esta especie do xénero Trigonopterus foi descrita en 2016 cunha referencia directa ao personaxe peludo das películas de George Lucas. Este escaravello, propio do sueste asiático, presenta escamas densas na cabeza e pernas, o que lembra aos autores a densa pelaxe de Chewbacca.

Publicidade

Pheidole harrisonfordi

A Pheidole harrisonfordi é unha formiga que habita en países como Colombia, o sur de México, Panamá, Guatemala e outras nacións centroamericanas. Pero o nome che lembra a alguén, verdade? Recibiu a súa nomenclatura polo actor Harrison Ford, en honra ao seu traballo na conservación tropical. O home que encarna a Indiana Jones promoveu a protección do Amazonas e mesmo liderou conversacións clave con gobernos para obter financiamento para fomentar a conservación.

Utterbackia imbecillis

O Utterbackia imbecillis é unha especie de mexillón de auga doce, procedente de América do Norte. Con todo, aínda que imbecillis pode soar un pouco insultante, ten que ver co seu significado en latín, traducido como “débil” ou “falto de forza”. Isto fai referencia á concha relativamente delgada deste mexillón, fácil de romper.

'Utterbackia imbecillis', un mexillón de auga doce que recibe o seu nome pola palabra en latín que significa "fráxil". Foto: Wikimedia Commons
‘Utterbackia imbecillis’, un mexillón de auga doce que recibe o seu nome pola palabra en latín que significa “fráxil”. Foto: Wikimedia Commons

Bobmarleya gadensis

A investigadora Ana Hilario, xunto ao seu equipo, descubriu un xénero de vermes mariños nos volcáns de fango do Golfo de Cádiz en 2008. O seu nome é unha homenaxe explícita ao músico Bob Marley, aínda que de xeito latinizado, polas “rastas” desta especie na súa parte superior.

Ampulex dementor

Harry Potter tamén está presente nesta listaxe. Esta avespa recibe o apelido dementor pola súa semellanza aos escuros seres que aparecen na terceira película da saga. O nome foi elixido polos visitantes do Museo für Naturkunde de Berlín. Con todo, ao contrario que outras especies, este parecido ten que ver co comportamento da especie e non co seu físico. A avespa pica as súas presas liberando unha neurotoxina que fai que estas sigan vivas pero incapaces de realizar movementos conscientes. Aínda así, son capaces de moverse inconscientemente cara ao niño da avespa para ser capturadas. Trátase dun equivalente á capacidade dos dementores de absorber a alma das súas vítimas.

Hotwheels sisyphus

Esta araña terrestre chinesa, descrita por primeira vez no ano 2024 por Bo Liu e Feng Zhang na Universidade de Hebei, recibe o curioso nome da marca estadounidense de modelos de coches a escala. O seu longo debómbolo de bobina do bulbo palpal deste xénero lembrou aos autores a unha pista de Hot Wheels en bucle.

'Hotwheels sisyphus', araña que recibe o nome da marca estadounidense de coches a escala pola estrutura do seu corpo. Foto: Wikimedia Commons
‘Hotwheels sisyphus’, araña que recibe o nome da marca estadounidense de coches a escala pola estrutura do seu corpo. Foto: Wikimedia Commons

Darthvaderum greensladeae

Pertence ao grupo dos ácaros oribátidos, e foi descrito en 1996. O nome alude a Darth Vader, o icónico vilán de Star Wars. Por que? Este ácaro presenta unha estrutura en forma de casco na parte frontal do corpo que lembra ao casco do personaxe.

Xénero Shireplitis

'Shireplitis tolkieni', un xénero de avespas baseado nas novelas de J. R. R. Tolkien. Foto: Wikimedia Commons
‘Shireplitis tolkieni’, un xénero de avespas baseado nas novelas de J. R. R. Tolkien. Foto: Wikimedia Commons

O xénero Shireplitis ten unha orixe noutra famosa saga de libros e películas. O Señor dos Aneis dá nome a un grupo de avespas, cuxo xénero provén directamente da aldea na que transcorre a película, A Comarca ou The Shire en inglés. Trátase dunha especie nativa de Nova Zelandia, onde se rodaron os filmes baseados nas novelas de Tolkien.

Son diversas as especies que responden a un nome da familia dos Bolsón: Shireplitis tolkieni, en honra ao autor deste universo máxico; Shireplitis bilboi e Shireplitis frodoi, polo protagonista Bilbo Bolson e o seu sobrino Frodo; e os tres amigos hobbit: Shireplitis samwisei (Sam), Shireplitis meriadoci (Merry) e Shireplitis peregrini (Pippin).

Onthophagus merdarius

Si, esta especie non debe ulir moi ben. O Onthophagus merdarius é un escaravello esterqueiro pertencente a este xénero, moi coñecido polo seu comportamento de reciclar excrementos de animais para alimentar as súas larvas. Así, o seu nome combina dous significados: “comedores de bosta” e merdarius, que vén do latín merda.

DEIXAR UNHA RESPOSTA

Please enter your comment!
Please enter your name here

Este sitio usa Akismet para reducir o spam. Aprende como se procesan os datos dos teus comentarios.

Relacionadas

O inesperado beneficio de botar bocaladas: fainos fisicamente máis fortes

Unha investigación revela que maldicir mellora o rendemento deportivo ao reducir as inhibicións sociais e aumentar a confianza e a concentración

Un novo sensor molecular detecta por primeira vez os sinais entrantes do cerebro

O achado desenvolto en Estados Unidos amplía a comprensión de como se transmite e integra a información do sistema nervioso central

Vivir moito e ben: que poden ensinar os centenarios aos científicos?

Estudos actuais buscan desentrañar como a combinación de xenes, estilo de vida e factores ambientais permite chegar ao século de vida

Un novo produto permite reducir as emisións contaminantes nas explotacións gandeiras

Investigadores da UVigo desenvolven un 'biochar' de alta flotabilidade elaborado con residuos forestais que actúa como filtro sobre as fosas de xurro