O debate sobre a cría en acuicultura dos polbos suma unha nova páxina. Un estudo con participación galega vén de asegurar que o polbo común ten unha resposta ao estrés distinta á dos vertebrados. Unha conclusión que, para os asinantes do estudo publicado no American Journal of Physiology, podería ter implicacións á hora de xestionar granxas mariñas de cefalópodos.
A investigación levouna a cabo o grupo de Biotecnoloxía Acuática do CSIC en colaboración co Centre for Environment, Fisheries and Aquaculture Science de Reino Unido e o Centro de Ciências do Mar do Algarve de Portugal. Con eles colaborou o Pescanova Biomarine Center, centro de investigación da compañía Nova Pescanova, promotora dun proxecto de acuicultura de polbos nas Illas Canarias que xerou controversia polas dúbidas sobre o benestar dos cefalópodos, un animal que, segundo diversos estudos, é quen de sentir dor e pracer.
O traballo conclúe que o Octopus vulgaris non produce corticosteroides, o que suxire que teñen unha resposta distinta á de vertebrados como peixes e anfibios. Mediante técnicas avanzadas de cromatografía líquida acoplada a espectrometría de masas, os investigadores comprobaron que o cefalópodo non xera cortisol, corticosterona nin cortisona.
Estas son as hormonas que se asocian á resposta ao estrés e á regulación osmótica nos vertebrados, especialmente en especies acuáticas que enfrontan cambios de salinidade. “A confirmación da ausencia destes compostos na hemolinfa destes animais respalda a hipótese evolutiva de que os polbos, como moluscos, carecen dunha resposta ao estrés mediada por corticosteroides, o que desafía os modelos vertebrados comunmente empregados como referencia”, sinala o investigador do CSIC Josep Rotllant.
Segundo os asinantes do estudo, este novo achado terá “implicacións clave” para o manexo da acuicultura de cefalópodos. Tamén abre novas portas para mellorar a súa conservación en contextos de cambio climático, xa que demostraron a produción de cortisol está asociada a procesos de adaptación a cambios na salinidade da auga.
Baixa salinidade
Un exemplo disto último estaría na elevada mortaldade de polbos nas rías galegas durante os episodios de intensas precipitacións que se viviron en Galicia no outono de 2023. “En especies que si producen cortisol, esta hormona cumpre un papel fundamental na regulación iónica, permitindo unha adaptación fisiolóxica a cambios osmótico”, sinala Rotllant.
Deste xeito, a carencia desta vía hormonal nos polbos indica a súa limitada capacidade de resposta ante baixadas rápidas de salinidade, o que compromete a súa homeostais e, polo tanto, a supervivencia. Un achado que cobra especial relevancia nun contexto de cambio climático no que os episodios extremos faranse cada vez máis frecuentes.
