O Sergas comunicou na pasada xornada do mércores a presenza de mosquitos tigre en Galicia. É a primeira vez que se rexistran e foi grazas a un veciño de Moaña que atopou varios exemplares. En España detectáronse por primeira vez en 2004 e ata agora identificáronse en máis de 40 provincias españolas. De aí que a comunidade científica agardase que o mosquito tigre visitara a comunidade nalgún momento e quizais, viñera para quedarse. Que non se vira antes non significa que non estivese xa aquí. O máis importante, dende o eido científico, é traballar no control da especie. Coa confirmación do primeiro aedes albopictus, Galicia deixa de estar en risco 0 ante estas especies do xénero Aedes consideradas invasoras, e pasa ao escenario 1.
O mosquito é un potencial transmisor de enfermidades do virus do dengue, chikungunya ou Zika. Aínda non se puido confirmar a presenza dalgún destes patóxenos nos exemplares lozalizados en Moaña. Non sería a primeira vez que se identifican casos deste tipo: en 2018 e 2019 a Xunta comunicou dous casos aislados de dengue. En España, a transmisión destas enfermidades foi mínima e de maneira xeral relacionáronse con persoas que contraeron o virus no estranxeiro. As provincias deben seguir un protocolo conforme ao Plan Nacional de Prevención, Vixilancia e Control das enfermidades transmitidas por vectores.
“Nalgún momento tiñan que chegar. Temos o mosquito instaurado en moitas zonas de España, a nosa situación era moi privilexiada”, apunta Elvira Íñiguez, técnica do Servizo de Sanidade Ambiental da Xunta de Galicia. O aumento da temperatura global muda os hábitos dos insectos. O cambio climático favorece a expansión destas especies, xa que os ambientes máis cálidos permiten que se reproduzan durante máis tempo e favorece que sobrevivan. “Están atopando hábitats onde antes non. E os que se atoparon en Galicia puideron vir con calquer persoa”, continúa a técnica.
O importante papel da poboación para o control da especie
Chegan os mosquitos tigre para quedarse? Non se sabe. É unha pregunta difícil de responder. A Xunta traballa con Mosquito Alert, unha aplicación de ciencia cidadá que depende do Ministerio de Sanidade. “Temos que seguir traballando coa rede de vixilancia. Colocando trampas, facendo unha vixilancia activa e con medidas de prevención”, explica Íñiguez. O obxectivo dos científicos é evitar a proliferación de hábitats. “Aquí a poboación ten moito que aportar”, engade a técnica. Esta especie cría en recipientes con auga, como macetas, piscinas ou bebedeiros dos animais. A femia deposita aquí os seus ovos e é crucial que os habitantes vixíen a contorna da súa casa.
“As persoas deben revisar cada catro ou cinco días a súa vivenda. Evitar acumulacións de auga como pratos, floreiros ou caleiros de hórreos”, comentan dende a Xunta. No caso de que o mosquito tigre se asente en Galicia, “haberá que convivir con el, como se conviven con outros vectores de España e do resto de territorios”. Dende Sanidade apuntan que esta non é unha alerta sanitaria e que é algo normal tendo en conta o patrón climático que está afectando a toda a biodiversidade de especies. Sobre a posibilidade de reducir a poboación do mosquito Íñiguez aclara que se atopamos os lugares de cría se poden controlar. Os mosquitos son comúns de zonas urbanas e suburbanas, por iso os concellos poden aplicar medidas de control vectorial.
Como identificar o mosquito
O mosquito tigre é de cor escura e mide arredor de 3,10 milímetros de lonxitude, é de tamaño mediano en comparación con outros mosquitos. É fácil de identificar grazas ás raias brancas que lle cubren o corpo. Tamén teñen estas marcas nas patas. Dende a Universidade de Murcia apuntan que esta especie é difícil de ver no aire, porque voa precisamente polo baixo e pica nas extremidades inferiores. Os nenos deberán ter especial coidado, xa que poden ser picados en calquera parte do corpo. Cando pica é moi agresivo e é aí cando permanece quieto. Esta especie é máis activa de día a diferenza doutro tipo de mosquitos. A dor da picadura pode ser moi molesta, co cal, o idóneo é tomar medidas de prevención para evitalas. Por exemplo, usando repelente ou vestindo pantalóns longos, ademais de viaxar a vivenda. No caso de identificar un mosquito deste tipo, dende a Xunta apuntan que é importante empregar a aplicación Mosquito Alert e compartir unha foto do exemplar.
