Segundo un novo estudo, os cepillos de dentes e as alcachofas de ducha dos fogares estadounidenses están cheos duns virus coñecidos como bacteriófagos (comedores de bacterias). Moitos destes «fagos» nunca se identificaran antes.
Os investigadores, da Universidade Northwestern de Illinois, analizaron 92 alcachofas de ducha e 36 cepillos de dentes. Describiron o que atoparon como «diferente a todo o que viramos antes» e «absolutamente salvaxe». Pero, ata que punto é alarmante este achado? E que hai que facer para manterse a salvo?
Cada vez recoñécese máis que, alá onde se busquen especies microbianas (virus e bacterias) é probable atopalas, sobre todo en lugares húmidos onde proliferan, como alcachofas de ducha e cepillos de dentes. O feito de que os virus que infectan ás bacterias se atopen en grandes cantidades nestes obxectos non debería sorprendernos. Onde hai bacterias, inevitablemente haberá virus que as infecten.
Os fogares das persoas albergan diversas comunidades microbianas, que inclúen bacterias, virus, fungos e protozoos. E desde fai máis dunha década sábese que as alcachofas de ducha e as súas mangueiras poden albergar diversas especies bacterianas. Entre elas atópanse as que poden causar problemas de saúde, como as micobacterias, que poden provocar infeccións respiratorias, a Legionella, que causa a enfermidade do lexionario e a febre de Pontiac, e a Pseudomonas aeruginosa, que pode provocar infeccións de ouvido e nos ollos.
Nas duchas
Estas bacterias atopáronse nas alcachofas a niveis máis de 100 veces superiores aos atopados na auga da billa.
Nas alcachofas, inevitablemente haberá virus que infecten ás bacterias que se atopan neles. E cantas máis especies de bacterias haxa, maior será a diversidade de fagos que probablemente estean presentes.
A presenza dun ecosistema microscópico na alcachofa da ducha tamén significa que, cada vez que te atopes baixo ela tamén estarás cubrindo o teu corpo coas bacterias e os fagos que habitan na súa superficie. E isto supón un risco de infección.
Para desinfectalo, mergúllao en vinagre. Ademais, elimina o cal. Desenrosca a alcachofa, cepilla os restos de xabón e métea nunha bolsa de plástico ou noutro recipiente con suficiente vinagre branco sen diluír para cubrila. Déixao así ata dúas horas. Aclara ben a alcachofa despois de sacala da solución de vinagre e repite a operación cada mes, dependendo do uso que lle deas.
Cepillos de dentes
Os investigadores da Universidade Northwestern tamén analizaron os fagos que habitan nos cepillos de dentes de uso habitual. Como era de esperar, tamén atoparon unha gran diversidade de fagos neles.
Durante o cepillado, os cepillos de dentes entran en contacto coas estruturas da boca (enxivas, dentes, lingua, fazulas e padal). E cada unha delas alberga centos de especies de bacterias e outros microbios.
Os microbios orais desempeñan un papel importante no mantemento da saúde da boca, xa que exclúen os xermes nocivos (patóxenos), axudan a dixerir os alimentos e regulan o funcionamento do corazón e do sistema inmune.
A diversidade bacteriana dos microbiomas da boca e os dentes influirá, como descubriu o estudo estadounidense, na diversidade dos fagos depositados nos cepillos. O estudo ofrece unha instantánea interesante da diversidade destes pequenos ecosistemas orais (bacterias e virus) que se depositan nos cepillos de dentes, pero pode facer que algunhas persoas sintan preocupación de que os microbios dos seus cepillos sexan unha fonte potencial de infección.
Os virus dos cepillos de dentes identificados eran bacterias, non virus humanos, polo que non constitúen un problema sanitario. Con todo, aínda que os microbios do cepillo de dentes non supoñen un risco para o propietario do mesmo, xa que os microbios que contén son propios, poden causar infeccións noutras persoas se se comparte o cepillo. Os inofensivos microbios orais dunha persoa poden ser os patóxenos doutra, provocando enfermidades que van desde arrefriados ata endocardite (unha inflamación potencialmente mortal do revestimento interno do corazón).
Recomendacións
Convén limpar o cepillo de dentes con regularidade. O NHS aconsella poñelo baixo a billa quente durante uns 30 segundos e secalo ao aire. Outros sitios web aconsellan mergullarlo en colutorio antibacteriano ou limpadores de dentaduras postizas. No caso dos cepillos eléctricos, hai que seguir as instrucións de limpeza do fabricante.
A mensaxe que se desprende do estudo de Northwestern é que vivimos nun mundo rico en microbios e que as interaccións coas bacterias e outros microbios dos nosos fogares forman parte integral da nosa bioloxía humana. Ademais, malia que se descubriran moitas especies novas de fagos, non hai motivo para alarmarse, sempre que se sigan os consellos anteriores e se manteñan limpos os produtos de hixiene persoal.
*Sobre a autora: Primrose Freestone é Profesora titular de Microbioloxía Clínica na Universidade de Leicester (Reino Unido).
*Cláusula de divulgación: Primrose Freestone non recibe salario, nin exerce labores de consultoría, nin posúe accións, nin recibe financiamento de ningunha compañía ou organización que poida obter beneficio deste artigo, e declarou carecer de vínculos relevantes máis aló do cargo académico citado.
