Con dous meses do verán xa completados no calendario, Galicia suma 790 falecementos atribuíbles ás altas temperaturas que prevaleceron entre xuño e xullo. Así o indica a plataforma Mortalidade Atribuíble por Calor en España (MACE), un espazo web elaborado polo CSIC e a Universidade de Valencia. Segundo os datos do portal, A Coruña é a provincia galega máis afectada, que reúne un 44% do total para o territorio, con 348 mortes no período determinado.
O Sistema de Monitorización da Mortalidade Diaria (MoMo) do Instituto de Saúde Carlos III (ISCIII) ofrece unha liña temporal que sitúa a ampla maioría das defuncións atribuídas á calor, segundo o seu rexistro, en tres períodos correspondentes aos días de temperaturas máis altas e as súas xornadas sucesivas. O primeiro foi entre o 12 e o 21 de xuño, co 14 como o día con máis falecementos; o segundo, entre o 22 de xuño e o 2 de xullo, co 25 reuníndo a maior cantidade de mortes; e o periodo con máis incidencia produciuse entre o 3 e o 16 de xullo. Nesta franxa temporal márcase o día con máis mortes dos dous meses, o 7 de xullo, correspondendo co rexistro de temperaturas anormalmente elevadas para esas datas.
O MoMo indica que a última semana do mes tamén sumou falecementos derivados dos altos valores do termómetro, aínda que as cifras non acadaron os niveis dos periodos anteriores.
A Coruña e Pontevedra, as máis afectadas pola calor
As cifras da MACE apuntan A Coruña como a provincia galega con máis falecementos relacionados coa calor. A plataforma estima que 348 persoas perderon a súa vida por causas derivadas das altas temperaturas entre xuño e xullo deste ano. Delas, 162 morreron por calor moderada, 136 por calor extrema e 50 por temperaturas excesivas. Este territorio experimentou, segundo o portal web, 15 días de calor extrema, a maior cifra das catro provincias durante os dous meses.
Este limiar —o que determina cando se considera que a calor media do día é extrema— varía entre territorios. Calcúlase en función da similitude coas referencias por altas temperaturas do Plan Nacional de Actuacións Preventivas os Efectos do Exceso de Temperaturas do Ministerio de Sanidade. Así, A Coruña e Lugo teñen límites máis baixos (de 23,2 e 23,6 graos, respectivamente), mentres que en Ourense está marcado nos 26,2 graos.
En Pontevedra, pola súa banda, o punto mínimo para considerarse un valor extremo é de 25,6 graos. Este territorio é o que contabiliza menos días nos que o termómetro acadou cifras extremas, con só oito xornadas que superaran o limiar. Así e todo, é a segunda provincia con máis mortes asociadas á calor: a MACE rexistrou 222, das cales a maior parte (150) derivaron da calor moderada, 56 das temperaturas extremas e 16 da calor excesiva.
O oriente galego suma menos falecementos pola calor
En Lugo houbo 13 días nos que a calor foi extrema durante xuño e xullo. Nese período, a plataforma do CSIC e da Universidade de Valencia estima 119 falecementos asociados ás altas temperaturas: máis da metade (61) producíronse por calor moderada, mentres que 43 o fixeron por calor extrema e 15, por valores excesivos.
Ourense, pola súa parte, tivo 10 días de calor extrema —malia ser unha das poboacións galegas nas que adoitan rexistrarse as temperaturas máximas máis elevadas— e contou, segundo a MACE, 101 defuncións relacionadas co termómetro. Seguindo o patrón do resto de Galicia, a maior parte corresponde coa calor moderada: producirse 53 mortes, máis da metade do total para a provincia, debido a estes niveis. 39 corresponden con niveis extremos e as 9 restantes, cos excesivos.
O aumento xeral das temperaturas
Os falecementos causados polas complicacións que acompañan a calor (golpes de calor, fatiga, problemas cardiovasculares, etc.) aumentaron no 2026. Durante o ano anterior, a plataforma da Mortalidade Atribuíble por Calor en España rexistrou un total de 688 mortes en Galicia. No verán en curso, xa suma 790, das que a maior parte (477) se concentraron en xullo. Isto vén acompañado pola confirmación da Aemet a través da súa conta de X de que dito mes foi o máis cálido da serie histórica de España, tan só empatado co de 2022. En ambos casos, a temperatura media foi de 25,7 graos. O promedio das máximas, en cambio, foi superior para xullo deste ano: mantivéronse en torno aos 34 graos, unha décima por enriba dos rexistros de 2022.
