As fortes tormentas e chuvias torrenciais acontecidas na tarde do mércores 17 de xuño impactaron principalmente contras as provincias de Ourense e Lugo, afectando a concellos como Viana de Bolo ou O Barco de Valdeorras. Unha alerta laranxa advertía dunhas condicións climáticas desfavorables, pero sen consciencia sobre ata onde podían chegar as consecuencias: inundacións de baixos e garaxes e desbordamento de ríos. Pero o foco tamén debe estar nas causas. Agustín Merino, catedrático de Edafoloxía e Química Agrícola da Universidade de Santiago de Compostela (USC), explica que Ourense ten zonas onde a intensidade dos incendios do verán de 2025 foron tan elevadas que os solos tardan en recuperar a vexetación, dependendo dos diferentes graos de afección. No caso de Ourense, o nivel foi moi alto, o que leva aos efectos das escorreduras que se puideron ver nas vilas ourensás na mañá do 18 de xuño: “Estamos quedando sen solo”, subliña Merino.
“Nos lumes con severidades moi altas a temperatura non só queima toda a vexetación, senón tamén todas as sementes do solo“, aclara o investigador. Este foi o por que durante os meses de inverno non se rexenerou a vexetación, cando a torrencialidade das precipitacións non foi especialmente elevada. Con todo, o problema chega en xuño de 2026: as temperaturas superaron os 30 graos en Ourense e os terreos, secos pola calor, non infiltran a auga correctamente; Merino equivale esta situación á DINA de Valencia. “Chama a atención que aínda haxa arrastres tan grandes”, incide.
A falta de actuacións de restauración tras os incendios do ano pasado é outra das causas dos danos que se están a observar en estradas, ríos, aldeas e infraestruturas de Ourense. “Cunha restauración, estes arrastres serían moi inferiores“, sinala o experto, a pesar de que foron 30.000 as hectáreas queimadas oficialmente nos incendios de agosto—o satélite europeo Copernicus contabiliza máis de 156.000—, en terreos de difícil acceso. “A prevención é o mellor; tampouco todas as áreas son susceptibles de ser restauradas”, engade. Segundo Agustín Merino, unha das opcións é introducir gando para controlar a vexetación e, outra, realizar queimas prescritas para poder reducir a biomasa en primavera e outono. Con todo, subliña que “non hai unha solución sinxela“. Desta forma, pérdese solo, vexetación e auga. “Habería que empezar pola estrutura da propiedade e buscar unha alternativa ao abandono“, conclúe Merino.
