Unha investigación liderada polo Instituto de Neurociencias (IN), centro mixto do Consello Superior de Investigacións Científicas (CSIC) e a Universidade Miguel Hernández (UMH) de Elxe, revela que un grupo específico de neuronas na amígdala ―unha rexión do cerebro que regula as emocións― desempeña un papel clave na aparición de alteracións como a ansiedade, a depresión e os cambios na conduta social.
Este traballo, publicado na revista iScience, mostra que restablecer o equilibrio de excitabilidade neuronal ―a facilidade coa que unha neurona se activa― nunha zona concreta da amígdala basta para reverter estes comportamentos en ratos.
“Sabiamos que a amígdala participa na ansiedade e no medo, pero agora identificamos un grupo concreto de neuronas cuxa actividade descompensada é suficiente para xerar comportamentos patolóxicos”, explica Juan Lerma, profesor de investigación do CSIC que lidera o laboratorio Fisioloxía Sináptica no IN.
Neste estudo, o equipo de Lerma traballou con ratos modificados xeneticamente para que expresasen en exceso un receptor cerebral chamado GluK4, que se activa co glutamato, un mensaxeiro químico clave no cerebro. Esta modificación fai que aumente a forza coa que as neuronas se comunican e reproduce a duplicación xénica observada en casos de autismo.
Estes roedores, deseñados por este mesmo laboratorio no ano 2015, presentaban comportamentos de ansiedade e illamento social moi similares aos observados en persoas que sofren trastornos como o autismo ou a esquizofrenia.
O freo da ansiedade
Mediante técnicas de enxeñería xenética e o uso de virus modificados, os investigadores normalizaron a expresión do xene exclusivamente nas neuronas da amígdala basolateral ―unha rexión concreta da amígdala implicada na ansiedade e na emoción― o que restaurou a comunicación con outro grupo de neuronas inhibidoras (reguladoras) na zona centrolateral da amígdala.
Estas últimas actúan como un ‘freo’ que axuda a controlar a ansiedade. “Ese simple axuste foi suficiente para reverter comportamentos relacionados coa ansiedade e cos déficits sociais, o cal é asombroso”, sinala Álvaro García, primeiro autor do estudo e investigador predoutoral no Instituto de Neurociencias.
O cambio de comportamento dos roedores avaliouse mediante técnicas electrofisiolóxicas e probas sobre o seu estado de ansiedade, depresión e relacións sociais. Desta forma observaron unha preferencia por explorar espazos abertos nun labirinto elevado en forma de cruz e interese por outros ratos descoñecidos.
Cando os investigadores reduciron o nivel de estrés, observaron un comportamento máis habitual nos ratos, que agora eran capaces de explorar os brazos abertos dun labirinto, que expoñen ao animal a unha contorna máis estresante pola falta de protección e a altura. Isto contrasta coa súa preferencia, cando estaban tensos, polos brazos pechados, que proporcionan sensación de seguridade.
Un achado corroborado
Ademais, aplicaron o mesmo procedemento en ratos non modificados que presentaban un estado de ansiedade intrínseca e tamén foi efectivo para diminuír a súa ansiedade. “Isto revalida os nosos resultados e achéganos a confianza de que o mecanismo identificado non é exclusivo dun modelo xenético concreto, senón que pode representar un principio xeral sobre como se regulan estas emocións no cerebro”, sinala Lerma.
Nos experimentos houbo algúns déficits condutuais que non se resolveron, como é o caso da memoria de recoñecemento de obxectos, que seguiu afectada. Isto suxire que hai outras áreas do cerebro involucradas neste tipo de trastornos que non se corrixiron, como o hipocampo.
Este estudo abre a porta a novas opcións terapéuticas. “Apuntar estes circuítos neuronais específicos podería converterse nunha estratexia eficaz e máis localizada para tratar trastornos afectivos”, destaca Lerma.
Referencia: Central role of regular firing neurons of centrolateral amygdala in affective behaviors (Publicado en iScience)
