Bacterias, fungos, ácaros… Estes son todos os teus diminutos compañeiros de cama

*Un artigo de Logo The Conversation

Está claro que durmir é un pracer. Moita xente goza de ter unha cama ben grande que non comparte con ninguén… ou iso cren! Entre as sabas bole unha multitude de pequenos seres que poden empezar a medrar sen control se non mantemos unha correcta hixiene.

Publicidade

Un estudo dunha empresa americana de colchóns demostrou que, tras unha semana de uso, a funda da almofada pode albergar tres millóns de bacterias por centímetro cadrado. É dicir, 17.000 veces máis que o asento dun inodoro!

E as cousas póñense serias tras catro semanas sen cambiar a roupa de cama: entón chéganse a acumular case 12 millóns de bacterias por centímetro cadrado.

Publicidade

Bacterias fóra do seu hábitat

A microbiota da pel ten unha densidade de ata 10.000 células por centímetro cadrado, e o contacto directo coas sabas fai que se desprendan unha cantidade importante delas. Por tanto, é normal atopar bacterias do xénero Staphylococcus, habitantes frecuentes do ecosistema microbiano cutáneo. Ademais, é habitual durmir coa boca aberta, así que na funda da almofada tamén abundan bacterias típicas da boca como Streptococcus spp.

En principio, ambos tipos de microorganismos son inofensivos, pero nunca está ben deixar que campen ás súas anchas fóra do seu hábitat.

Os fungos invaden a almofada

Vista ao microscopio do fungo ‘Aspergillus fumigatus’. Foto: Wikimedia Commons, CC BY

Todo o mundo súa nalgún momento mentres dorme. Iso xera un ambiente húmido favorable para o crecemento de fungos, especialmente na almofada. Algúns estudos detectaron especies potencialmente patóxenas como Aspergillus fumigatus. Con todo, a maior parte deles son ambientais e non poden causar dano ás persoas dotadas dun sistema inmunitario que funcione correctamente.

Iso non quere dicir que a presenza de fungos resulte do todo inocua, xa que o seu sobrecrecemento nas almofadas pode constituír un risco para as persoas alérxicas, que non son poucas. Os síntomas poden variar desde secreción nasal ou lagrimexo ata importantes ataques de asma.

Por outra banda, hai moitos factores que poden afectar o zoo de microorganismos que colonizan as nosas camas. Por exemplo, viuse que a presenza de cans na casa fai que as fundas da almofadas teñan unha comunidade bacteriana máis parecida á do pelo do can que á da pel humana.

Ademais, ao longo do día establecemos contacto cos microorganismos doutras persoas ou que están presentes en superficies, o que pode facer que algúns microbios non desexados acaben chegando ao noso leito.

Outros compañeiros non tan diminutos

Durante a noite, as camas énchense de células mortas da nosa pel: cada minuto podemos liberar máis de 30.000 células epiteliais. Isto suma máis de 14 millóns durante un sono reparador de 8 horas.

Aínda que soe algo noxento, uns organismos moi pequeniños consideran estas células un verdadeiro manxar: os ácaros poden alimentarse das escamaduras cutáneas e camiñar con liberdade entre as sabas.

A pesar do seu minúsculo tamaño, de menos de medio centímetro, os ácaros non se consideran microorganismos, pois son curmáns próximos das arañas e as carrachas. E aínda que dan repelús, resultan inofensivos: nin morden nin pican. Con todo, poden ser un fastío para as persoas alérxicas ás secrecións destes seres vivos, que desenvolven síntomas parecidos aos individuos alérxicos aos fungos.

Un grave problema en hospitais

A bacteria Clostridium difficile. Foto: CDC / Wikimedia Commons, CC BY

A roupa de cama en hospitais debe ser especialmente vixiada, xa que a presenza de potenciais patóxenos constitúe unha ameaza para pacientes co sistema inmunitario comprometido. Algúns estudos atoparon patóxenos como Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae ou Acinetobacter baumanii non só en sabas sucias, senón tamén nas que pasan o proceso de descontaminación. Mesmo poden albergar bacterias resistentes a antibióticos, contribuíndo á súa dispersión no ambiente hospitalario.

Un dos patóxenos que hai que controlar é Clostridioides difficile, que causa severas diarreas recorrentes en pacientes hospitalizados. Demostrouse que as esporas desta bacteria poden manterse nas sabas e sobrevivir ao tratamento de desinfección normal das lavanderías.

Os fungos tamén poden estar presentes na roupa de cama dos centros hospitalarios —aínda que estea limpa—, e algúns son potencialmente patóxenos. Poden ser a causa de gromos hospitalarios, xa que os pacientes son susceptibles de sufrir infeccións oportunistas por eses microorganismos.

Por tanto, é importante poñer o foco en mellorar a hixiene da roupa de cama nos hospitais. Algunhas das propostas céntranse no desenvolvemento de tecidos antimicrobianos ou en establecer novos protocolos de limpeza que aseguren a eliminación dos potenciais patóxenos.

Consellos prácticos

É obvio que non podemos cambiar as sabas todos os días, pero unha ventilación matutina é moi recomendable. Así seca un pouco o ambiente e é máis difícil que proliferen as criaturas indesexadas.

O que está claro é que canto máis tempo pasamos coas mesmas sabas, maior cantidade de microorganismos se acumulan. Os expertos aconsellan cambialas polo menos unha vez á semana, aínda que debe aumentarse a frecuencia en persoas con alerxia a ácaros ou fungos.

Para asegurarnos de eliminar todos estes seres microscópicos, hai que lavar en auga quente (máis de 60 graos). Ademais, non debemos esquecer que as almofadas e o colchón tamén son reservorio de microorganismos, e que de cando en vez hai que sometelos a unha limpeza profunda.

Moitos levamos unha vida atarefada e o último que nos apetece ao chegar á casa é poñernos a limpar. Con todo, é necesario establecer un bo calendario para non esquecer cambiar as sabas ou os nosos diminutos compañeiros de cama poderían converterse nun problema.


*Jéssica Gil Serna é profesora contratata doutora, microbióloga e membro de grupo de investigación Fungos e Lévedos de Interese en Agroalimentación na Universidade Complutense de Madrid.

Cláusula de divulgación: Jéssica Gil Serna non recibe salario, nin exerce labores de consultoría, nin posúe accións, nin recibe financiamento de ningunha compañía ou organización que poida obter beneficio deste artigo, e declarou carecer de vínculos relevantes máis alá do cargo académico citado.

Jéssica Gil Serna
Jéssica Gil Serna
Profesora contratata doutora, microbióloga e membro de grupo de investigación Fungos e Lévedos de Interese en Agroalimentación na Universidade Complutense de Madrid.

DEIXAR UNHA RESPOSTA

Please enter your comment!
Please enter your name here

Este sitio emprega Akismet para reducir o spam. Aprende como se procesan os datos dos teus comentarios.

Relacionadas

Tomas anticonceptivos orais? Estes son todos os seus riscos

A contracepción hormonal consiste na administración externa de hormonas sexuais, estróxenos e proxestáxenos, que evitan que a muller quede embarazada

O ciclo do sal nos océanos e o seu impacto no colapso da AMOC

Se o bucle de circulación Atlántico daría lugar a un arrefriado brusco do clima europeo

Cinco motivos para estar alerta ante a transmisión de gripe aviaria en humanos

México e a OMS anunciaron o 5 de xuño a morte dun home, de 59 anos de idade, infectado polo virus da influenza subtipo AH5N2

Non é obesidade, é lipedema: a descoñecida enfermidade que afecta sobre todo a mulleres

Consiste nunha alteración na distribución da graxa corporal, cun aumento desproporcionado do tecido graxo nas extremidades