En Galicia hai 5.000 persoas con parálise cerebral. O 80% ten necesidades de apoio para participar activamente na sociedade, e as novas tecnoloxías son as grandes aliadas para conseguilo. Isto é o obxectivo que persegue o programa Talentos Inclusivos, unha iniciativa do Centro de Investigación en Tecnoloxías da Información e da Comunicación (CITIC) da Universidade da Coruña (UDC) en colaboración con ASPACE. O proxecto, no que participan centros educativos de diferentes partes de Galicia, pretende mellorar a vida das persoas con parálise cerebral a través de retos científicos que resolven estudantes de secundaria e bacharelato. O novo episodio de O Descodificador, o podcast de Gciencia en colaboración co CITIC, fai balance das catro edicións do programa.
No segundo capítulo da nova tempada participan a investigadora Paula Castro, profesora da Facultade de Informática da UDC e integrante do equipo de traballo de Talentos Inclusivos dende o primeiro ano, dende onde asesora e ofrece apoio técnico aos grupos colaborativos. Tamén están as voces do usuario de ASPACE Joan López e da coordinadora do proxecto, Iria Robles, educadora social na sección coruñesa da asociación. Acompáñaos a profesora Julia Vázquez, do departamento de Tecnoloxía do IES de Breamo, en Pontedeume, e participante xunto ao seu grupo de 1º de Bacharelato na cuarta edición de Talentos Inclusivos.
“Este programa xurdiu co obxectivo de espertar vocacións STEM entre a xente máis nova e dar a coñecer a realidade da discapacidade. En concreto, da parálise cerebral”, explica Castro. Dende o CITIC o balance destas catro edicións é “tremendamente positivo” porque o alumnado de secundaria e bacharelato aprende mentres ofrece un servizo á sociedade, ao mesmo tempo que beneficia as persoas con parálise cerebral e lles dá visibilidade. “Como aspecto negativo salientaría a escaseza de recursos económicos e temporais. Pódese mellorar en atopar espazos e escenarios de encontro para poñer en común os avances, os retrocesos, e tamén para compartir esta experiencia”, continúa a investigadora do CITIC.
Dende ASPACE, Joan López, usuario e participante en Talentos Inclusivos dende a terceira edición, asegura sentirse “orgulloso” das ganas que ten o alumnado de traballar e de axudar. Iria Robles, a coordinadora do proxecto e educadora social en ASPACE Coruña tamén fai un balance positivo e salienta que o programa saíu adiante pese ás dificultades do principio: “Nas dúas primeiras edicións foi todo en liña porque Talentos Inclusivos comezou en plena pandemia”. Con todo, a idea saíu adiante e conseguiu abrirse ao ámbito autonómico, dado que ao principio era local, e agora xa participan centros de Ourense, Pontevedra e Vigo, ademais da Coruña.
A profesora Julia Vázquez súmase ás palabras do seus compañeiros ao asegurar que Talentos Inclusivos é unha “experiencia totalmente enriquecedora”. “Estou tremendamente orgullosa dos meus alumnos. Están traballando moitísimo e nótoos moi involucrados. Non vin isto en 15 anos que levo como docente”, sostén, facendo fincapé no importante que é concienciar sobre a parálise cerebral nas xeracións máis novas. Na materia de Tecnoloxía que imparte Vázquez están a crear unha plataforma para adaptar a piscina de ASPACE, un andador para avanzar polas barras paralelas e un adaptador para o pulso que lles permita andar en bicicleta.
“É fundamental que este tipo de proxectos se estendan a todos os niveis, a toda a comunidade autónoma e a outros colectivos con diversidade funcional”, sostén Castro. Unhas palabras que tamén apoian Iria Robles, Joan López e Julia Vázquez. Todos salientan a importancia de Talentos Inclusivos á hora de darlle visibilidade á diversidade funcional en xeral e á parálise cerebral en concreto; a como favorece a integración e a inclusión social e, en resumidas contas, como todos os participantes saen beneficiados a través da aprendizaxe-servizo, da solidariedade e tamén da empatía.
