Un equipo internacional de astrónomos, liderado pola Universidade de Warwick (Reino Unido), descubriu un sistema planetario que rompe coas convencións establecidas sobre como se forman os mundos ao redor das estrelas. O sistema, bautizado como LHS 1903, presenta unha configuración inédita: un pequeno planeta rochoso situado no bordo exterior, precedido por dous xigantes gaseosos e outro mundo rochoso interno.
O achado, publicado esta semana na revista Science, obriga á comunidade científica a reformularse os piares da astronomía planetaria. Ata o de agora, a observación da Vía Láctea —e o noso propio sistema solar— suxería un patrón constante: os planetas rochosos e densos sitúanse preto da estrela, mentres que os xigantes gaseosos fórmanse nas rexións exteriores, máis frías. Con todo, os datos obtidos mediante o satélite CHEOPS da Axencia Espacial Europea (ESA) revelan que LHS 1903 invertiu esta orde.
“Esta estraña desorde convérteo nun sistema único, formado de dentro cara a fóra”, explica Thomas Wilson, profesor do departamento de Física da Universidade de Warwick e autor principal do estudo. “Os planetas rochosos non adoitan formarse lonxe da súa estrela anfitrioa, no exterior dos mundos gaseosos”.
Isabel Rebollido, investigadora da ESA, sinala que “historicamente, as nosas teorías baséanse no que vemos no noso sistema solar. Ao descubrir sistemas de exoplanetas cada vez máis diversos, empezamos a revisar estas teorías”.
Formación secuencial e escaseza de gas
Os modelos tradicionais sosteñen que a radiación estelar varre as atmosferas gasosas dos planetas próximos, deixando só núcleos sólidos, mentres que o gas acumúlase nos arredores. Para explicar a existencia deste intruso rochoso exterior, os científicos descartaron teorías de colisións ou intercambios de posición.
No seu lugar, os investigadores propoñen un proceso de formación planetaria de “dentro a fóra”. Segundo esta hipótese, os planetas non naceron á vez, senón de forma secuencial. A medida que cada planeta evolucionaba, consumía o po e o gas circundante, deixando aos mundos exteriores nunha contorna diferente.
“Para cando se formou este último planeta exterior, é posible que o sistema xa quedou sen gas, un elemento vital para o crecemento dos xigantes”, afirma Wilson. “Parece que atopamos a primeira proba dun planeta que se formou nunha contorna esgotada de gas”.
Pola súa banda, Maximilian Günther, científico do proxecto CHEOPS, engade que este descubrimento é precisamente a peza do crebacabezas que a misión buscaba atopar para resolver os misterios da evolución planetaria.
Referencia: Gas-depleted planet formation occurred in the four-planet system around the red dwarf LHS 1903 (Publicado en Science)
