O 61% das estacións teñen unha boa calidade do aire e o 38,6%, favorable. Son datos extraídos de ICA2TEXT, unha nova aplicación galega que xera automaticamente descricións textuais en galego e castelán sobre o estado da calidade do aire en Galicia. A ferramenta, que funciona grazas a técnicas baseadas na intelixencia artificial, xa se pode consultar nesta páxina web. Detrás desta iniciativa están o Centro Singular de Investigación en Tecnoloxías Intelixentes (CiTIUS) da Universidade de Santoago de Compostela (USC) e o Departamento de Calidade do Aire de Meteogalicia, pertencente á Dirección Xeral de Calidade Ambiental, Sostibilidade e Cambio Climático.
ICA2TEXT acompaña os gráficos e datos numérico-simbólicos amosados na web con descricións textuais xeradas automaticamente, que axudan á cidadanía a ter unha mellor comprensión da información proporcionada. O obxectivo desta aplicación é describir estes datos de xeito comprensible, tal e como o faría unha persoa experta. O proxecto é un paso cara adiante na liña de colaboración que as dúas institucións veñen mantendo ao longo dos últimos anos, froito da cal teñen cristalizado iniciativas semellantes como GaliWeather, unha ferramenta que, dende o ano 2015, ‘traduce’ cada día a linguaxe natural os datos de predición meteorolóxica dos máis de 300 concellos galegos.
Intelixencia artificial ao servizo da meteoroloxía
O Índice da Calidade do Aire (ICA) é un parámetro que se calcula automaticamente cos datos emitidos en tempo real polas estacións de medición da calidade do aire repartidas por toda Galicia; ata o de agora, o resultado desta recollida de información amosábase aos usuarios na páxina web de MeteoGalicia a través dun sinxelo mecanismo de visualización, baseado nun código de cores.
Neste contexto, ICA2TEXT presenta unha proposta baseada principalmente en dúas técnicas amplamente estendidas na actualidade entre a comunidade científica experta en Intelixencia Artificial: a Xeración de Linguaxe Natural (NLG, polas súas siglas en inglés) e a Lóxica Borrosa. “Esta nova aplicación componse principalmente de dúas tarefas principais: por unha banda, procesa os datos para xerar a partir deles descricións lingüísticas coherentes”, explica o investigador responsable do proxecto no CiTIUS, Alberto Bugarín; “por outra, é quen de converter as descricións xeradas en textos comprensibles para as persoas”. Un sistema innovador, enmarcado na área do Data-To-Text (D2T, ‘Datos a texto’) que emprega técnicas baseadas en Intelixencia Artificial (IA) e tecnoloxías da linguaxe natural para xerar automaticamente descricións textuais.
“Ata onde sabemos, ningunha axencia meteorolóxica no mundo conta na actualidade cunha aplicación similar”
ALBERTO BUGARÍN, responsable do proxecto no CiTIUS
O traballo comezou en 2020 no marco dun Traballo de Fin de Grao (TFG) do Grao en Enxeñaría Informática da USC e acaba de ser presentado no XXXVIII Congreso da Sociedade Española para el Procesamento de Linguaxe Natural (SEPLN). Así mesmo, foi publicado tamén en Applied Soft Computing.
“Ata onde sabemos, ningunha axencia meteorolóxica no mundo conta na actualidade cunha aplicación similar a ICA2TEXT para a xeración automática de descricións en linguaxe natural sobre o Índice da Calidade do aire”, destaca Bugarín. “Todo isto dá unha idea da proxección e a importancia deste resultado, que nos incentiva a seguir mellorando a nosa colaboración con Meteogalicia na aplicación das tecnoloxías intelixentes e da linguaxe natural ao eido da meteoroloxía”, conclúe.
