En escuro, zonas onde a encima FASN está presente e hai tumor. En azul, zonas libres de FASN e de cancro.

O galego Quintela-Pardo avanza nunha encima esencial no cancro

O investigador do Centro Nacional de Investigacións Oncolóxicas (CNIO) revela nun novo estudo como actúa a encima FASN na aparición dos tumores

Investigadores do CNIO descubriron que a encima FASN, sobreexpresada en numerosos tipos de cancro, é crucial para que se produza un dos procesos esenciais polo cal unha célula normal se transforma en cancerosa. Bloquear FASN nun modelo animal de cancro de mama agresivo atrasou a aparición de tumores e ampliou a súa supervivencia nun 68 %.

O organismo conta cun proceso de fabricación de ácidos graxos que está regulado pola encima FASN. En células normais, este proceso está moi pouco activo –salvo de forma puntual no fígado e o tecido adiposo–, xa que a maior parte dos ácidos graxos que necesitamos para o mantemento celular obtéñense de xeito externo a través da dieta.

Con todo, sábese que FASN está sobreexpresada en moitos tipos de cancro, como o de próstata, mama, tiroides, colorrectal, de vexiga, pulmón ou páncreas. Por iso, e aínda que non se coñece ben a súa relación coa enfermidade, científicos de todo o mundo estúdano como potencial diana contra o cancro.

O galego Miguel Ángel Quintela, do CNIO, liderou o estudo.

Agora, un equipo de investigadores liderados por Miguel Ángel Quintela, xefe da Unidade de Investigación Clínica de Cancro de Mama do Centro Nacional de Investigacións Oncolóxicas (CNIO), descubriu a conexión de FASN co cancro e o seu equipo demostrou que as terapias que a inhiben son altamente eficaces na fase de formación do cancro para evitar o desenvolvemento dos tumores en ratos e en cultivos celulares, e non para tratalo cando xa apareceu. Os resultados publícanse en Nature Communications.

Un dos principais achados do traballo é que a importancia de FASN para o desenvolvemento do cancro non está relacionada coa súa capacidade para xerar ácidos graxos. Ata o de agora, pensábase que as células tumorales sobreactivan FASN para poder xerar enerxía, construír a súa membrana celular, etc.

“Con todo, no traballo demostramos que o cancro segue captando eses ácidos graxos de maneira externa”, explica Quintela, líder do estudo. “Por tanto, a función de FASN de sintetizar ácidos graxos non é necesaria para o cancro”.

O que si necesita o cancro de FASN é que lle axude a xurdir. Os investigadores descubriron que FASN é esencial para que leve a cabo uno dos procesos chave na transformación dunha célula normal nunha célula cancerosa: o crecemento independente da ancoraxe, é dicir, poder crecer sen estar suxeita a unha superficie sólida, unha capacidade que a célula normal non ten.

O novo estudo revela que FASN é clave para a aparición do cancro pero non actúa no seu tratamento

“Entre outros sinais –como a capacidade de invasión, a resistencia á morte celular programada, etc.–, unha característica vital que define que unha célula está a transformarse a maligna é que poida crecer autónomamente e separarse do tecido ao que está ancorada”,engade Quintela. “Cando se separan, as células normais entran nun proceso chamado anoikis e morren, mentres que as tumorais teñen a capacidade de seguir crecendo”.

Traballando cun modelo transxénico de rato que desenvolve un tipo agresivo de cancro de mama, o equipo comprobou que ao eliminar FASN os tumores non aparecían. Quintela indica o por que: “O crecemento independente da ancoraxe aumenta a cantidade de radicais libres que producen as mitocondrias, o que, chegado a un punto de acumulación, asfixiaría ás células do cancro e estas morrerían”. “Evítano utilizando FASN, xa que regula un proceso chamado carboxilación reductiva que elimina este exceso de radicais libres. Por iso, cando bloqueamos FASN no noso traballo, os radicais libres acumuláronse sen freo, o que impediu que se producise o crecemento malignizado”, subliña.

O equipo confirmou estes resultados en cultivos de células normais de rato, nas que sobreexpresaban coñecidos oncoxenes –como KRAS (relacionado con cancro de pulmón) ou PyMT e HER2 (relacionados con cancro de mama)– para inducir a transformación das células normais a tumorales. Ao eliminar a expresión de FASN, as células normais non realizaban a transformación a tumorales, aínda que os oncoxenes si estivesen sobreexpresados.

Investigadores de todo o mundo están a estudar o potencial de FASN para tratar determinados tipos de cancro. Con todo, os resultados do equipo do CNIO apuntan a que a súa eficacia é preventiva, non terapéutica.

“No noso modelo de rato que desenvolve un cancro de mama moi penetrante, as zonas nas que hai FASN si desenvolven cancro, mentres que nas zonas onde o bloqueamos non chegaron a xerarse tumores e a supervivencia aumentou nun 68 %”, di Quintela.

“Pero cando tratamos de inhibir FASN cos tumores xa establecidos, houbo un pequeno efecto transitorio que case non afectou á progresión”. En próximos pasos da investigación, o equipo tratará de estudar as implicacións destes achados para a metástase e para a resposta do sistema inmunitario aos tumores. Tamén, no futuro, poderíase analizar o potencial do achado para a súa posible aplicación en poboacións de risco.

Aquí podes consultar o artigo publicado en Nature Communications

DEIXAR UNHA RESPOSTA

Please enter your comment!
POLÍTICA DE COMENTARIOS:

GCiencia non publicará comentarios ofensivos, que non sexan respectuosos ou que conteñan expresións discriminatorias, difamatorias ou contrarias á lexislación vixente.

GCiencia no publicará comentarios ofensivos, que no sean respetuosos o que contentan expresiones discriminatorias, difamatorias o contrarias a la ley existente.

Please enter your name here

Este sitio emprega Akismet para reducir o spam. Aprende como se procesan os datos dos teus comentarios.