Salceda de Caselas parece a gadoupa dun dinosaurio. Sandiás é o perfil dunha cara de porco. Bande ten forma de paxaro, A Teixeira de cabaliño de mar e Paderne semella un unicornio. Unha podería seguir así case indefinidamente. Polo menos, ata observar detidamente a forma de cada un dos 313 concellos galegos. Un xogo ben fácil de levar a cabo grazas a un conxunto de mapas interactivos elaborados pola xornalista e programadora web Pilar Mera. Segundo ela mesma explica, os autores orixinais son Joe Davis e Julien Gaffuri. Os dous crearon un proxecto en Observable —unha plataforma de visualización de datos—, que ordena as rexións europeas seguindo diferentes patróns xeométricos. Por exemplo, Galicia e a décimo cuarta máis redonda das 334 territorios da Unión Europea.
“Eu adaptei o seu proxecto cos datos dos concellos galegos. Podería facerse con outras delimitacións, como comarcas, parroquias, provincias…”, explica Mera. Tamén matiza que os concellos non están a escala. “Se o estivesen, habería unha diferenza entre o máis grande, que é A Fonsagrada con 485 km2, e o máis pequeno, que é Mondariz-Balneario con 2,5 km2“, engade. Ademais, a xornalista explica que o proxecto orixinal ordena todas as rexións europeas seguindo diferentes niveis. Por exemplo, o NUTS2 é o que se corresponde en España coas comunidades autónomas. Tendo en conta isto, todos estes territorios ordénanse seguindo diferentes criterios xeométricos, como a circularidade, a orientación, o alongamento, a convexidade, a cuadratura e a rectangularidade.
Carballeda de Valdeorras é o concello máis rectangular de Galicia
Con esta premisa, Coles é o concello máis redondo, cun 91,8% de circularidade. No lado oposto estaría Mañón, con tan só un 42,8% neste criterio. No que respecta á rectangularidade, Carballeda de Valdeorras lidera a lista, cun 93,3% mentres que a Illa de Arousa tan só acadaría un 34,5% e pecharía a clasificación. O máis cadrado, por exemplo, é Ordes, cun 82,8% fronte ao 11,3% ao que tan só chega Bueu. O líder do alongamento é Ares, cun 73,5% fronte á baixa porcentaxe do Saviñao, que tan só acada o 1,8%. En relación á convexidade, Rábade sitúase en primeiro lugar cun 91,6%. A Illa de Arousa volve exercer a oposición, con tan só un 21,8%. E así se podería seguir para analizar outras variables, como a superficie ou incluso a orientación.
Mera mantivo os mesmos criterios xeométricos na súa visualización con selo galego. Segundo o que ela interpretou na documentación, a maioría dos cálculos realizados por Davis e Gaffuri están baseados no Mínimo Rectángulo Denominador que se podería debuxar arredor de cada concello. Pero máis alá dos valores que aparecen no proxecto orixinal, nunca está de máis botar man da imaxinación. Sen ter en conta circularidades e demais criterios, ver a silueta de cada concello por separado é ben parecido a adiviñar a forma das nubes. Para Pilar Mera, Ribadavia parece un calamar prehistórico. E Padrón, a sevillana do whatsapp. E para ti?
Podes consultar o orixinal e variar os criterios xeométricos premendo na seguinte ligazón.
