Luns 27 Maio 2024

O achado do maior réptil mariño da historia: así o descubriu unha rapaza de 15 anos

Un pai e a súa filla atopan en Reino Unido os restos dun peixe lagarto extinto que puido medir tanto como unha balea azul

Justin e Ruby Reynolds, pai e filla, comparten un interese común: a busca de fósiles. En 2020, mentres paseaban pola praia en Blue Anchor, en Somerset (Reino Unido), descubriron un fósil nunha rocha que alguén deixara xunto a un anaco de pedra calcaria con cristais de pirita.

Tratábase dun óso enorme que fascinou a Justin, que quedou observando mentres a súa filla continuaba buscando ata atopar outro aínda maior enterrado parcialmente nun noiro de barro. Eran os restos dun ictosauro titánico, como puido corroborar máis tarde Dean Lomax, paleontólogo da Universidade de Manchester co que contactaron ao sospeitar que se trataba dun achado importante.

Publicidade

“Estaba moi emocionado. Foi a segunda peza a que nos permitiu identificar os restos como parte dunha mandíbula de ictiosauro ao buscar na internet e atopar o artigo de 2018 de Lomax, Paul de la Salle e outros”, di a SINC Reynolds pai.

“Desde que me puxen en contacto por primeira vez con Lomax reunímonos no xacemento para buscar máis pezas. A miña familia e eu tamén estivemos varias veces con Paul de la Salle e a súa esposa Carol e foi entón cando se recolleron a maioría das diferentes pezas do estudo”, engade. A última recuperouse en outubro de 2022.

Os restos fosilizados desta segunda mandíbula xigante miden máis de dous metros de longo. Os expertos corroboraron que proviña dunha nova especie de ictiosauro enorme, un tipo de réptil mariño prehistórico, do tamaño dunha balea azul. As estimacións suxiren que mediría máis de 25 metros de longo. O estudo acaba de publicarse na revista PLoS ONE.

Lomax quedou moi impresionado de que Ruby e Justin identificasen correctamente o descubrimento: “Recoñeceron que coincidía co que describimos anos antes. Pregunteilles se lles gustaría unirse ao meu equipo para estudar e describir este fósil, incluíndo darlle un nome. Aceptaron a oportunidade”.

“Para Ruby, especialmente, que é unha científica que non só atopou, senón que tamén axudou a nomear un tipo de réptil prehistórico xigante. Probablemente non hai moitos mozos de 15 anos que poidan dicir iso!”, continúa.

Vítimas dunha extinción masiva

Estes animais, moitos dos que se parecían aos golfiños modernos, evolucionaron por primeira vez durante o período Triásico temperán, hai uns 250 millóns de anos. Nuns poucos millóns de anos, algúns deles evolucionaron ata alcanzar polo menos 15 metros de longo, e cara ao Triásico Tardío (hai aproximadamente 200 millóns de anos), a espécimes máis grandes, incluído o recentemente descrito que denominaron Ichthyotitan severnensis, que significa ‘lagarto peixe xigante do Severn’.

“Ictiosauros como este probablemente tiñan poucos depredadores dos que preocuparse, á parte doutros da súa especie máis grandes. Por suposto, a historia é diferente para os xuvenís: seguramente eran presa fácil para a maioría dos animais como quenllas ou plesiosauros e, por tanto, serían seleccionados para medrar rápido co fin de atopar canto antes refuxio no seu gran tamaño”, explica a SINC Marcelo Perillo, coautor de estudo na Universidade de Bonn (Alemaña).

Con todo, o seu reinado non durou moito. Aínda que algunhas especies de ictiosauros continuaron vagando polos océanos durante millóns de anos, crese que se extinguiron durante o evento de extinción masiva do Triásico tardío. Despois deste tempo, os ictiosauros xigantes da familia coñecida como shastasáuridos extinguíronse. Hoxe en día, estes ósos representan os últimos do seu tipo.

“Este evento afectou especialmente o reino mariño e parece que foi causado polo drástico cambio climático e a acidificación dos océanos debido ao enorme gas de efecto invernadoiro liberado pola apertura da Provincia Magmática do Atlántico Central (este proceso separou América do Norte de Europa formando o Océano Atlántico Norte)”, apunta Perillo.

Paul de la Salle, un experimentado coleccionista de fósiles que atopou a primeira mandíbula xigante desta especie en maio de 2016, noutro lugar da costa en Lilstock, tamén participa na súa caracterización.

“Os exemplares de Lilstock e Blue Anchor proceden da parte superior da formación de Westbury, o que significa que son 15 millóns de anos posteriores aos seus parentes máis próximos. Que cambios se produciron no tamaño e a forma dos animais e no seu modo de vida nese vasto período de tempo non o sabemos”, apunta a SINC.

Para Lomax este achado é asombroso: “En 2018, o meu equipo (incluíndo a Paul de la Salle) describiu a mandíbula xigante de Paul e esperabamos que algún día aparecese outra. Este novo espécime está máis completo, mellor conservado e mostra que agora temos dous destes ósos xigantes (chamados surangulares) que teñen unha forma e estrutura únicas. Emocioneime moito”.

Ter dous exemplos do mesmo óso coas mesmas características únicas da mesma zona xeolóxica apoia as súas identificacións.

Un descubrimento moi especial

Os ictiosauros xigantes nadaban nun mar cheo de vida. Os bancos de luras e ammonites (moluscos cefalópodos extintos) eran unha parte moi importante do ecosistema. Os peixes eran un pouco diferentes aos actuais, moitos deles tiñan pesadas escamas que cubrían o seu corpo, pero do mesmo xeito que hoxe en día podían ir desde tamaños pequenos ata grandes. Os réptiles mariños eran extremadamente diversos no Triásico Superior.

“Seguramente as luras eran unha parte importante da súa dieta, pero aínda temos que entender máis sobre o seu cranio para ver se os ictiosauros xigantes que estudamos eran macropredadores (que comían outros réptiles mariños), cazadores especializados (por exemplo, para luras de gran tamaño) ou depredadores a ‘granel’ (que comían unha gran cantidade de presas máis pequenas como as actuais baleas azuis)”, apunta Perillo. Os ósos teñen ao redor de 202 millóns de anos, nun tempo coñecido como o Rhaetian.

Ichthyotitan non é o primeiro ictiosauro xigante do mundo, pero son únicos entre os coñecidos pola ciencia. Estes dous ósos aparecen aproximadamente 13 millóns de anos despois dos seus parentes xeolóxicos máis recentes: Shonisaurus sikanniensis da Columbia Británica, Canadá, e Himalayasaurus tibetensis de Tíbet, China.

“Cada fanático dos fósiles soña cunha experiencia como a de Ruby. Ser os primeiros ollos humanos en ver este incrible fósil é realmente especial. Justin está a dar un gran exemplo ao apoiar os intereses da súa filla na ciencia e a paleontoloxía”, conclúe Jimmy Waldron, membro do equipo de investigación e fundador do museo DWABA en Orlando, Florida. Na actualidade, Waldron crea réplicas en 3D a escala dos ósos xigantes para exhibicións e programas de divulgación en todo o mundo.


Referencia: The last giants: New evidence for giant Late Triassic (Rhaetian) ichthyosaurs from the UK (Publicado en PLOS ONE)

DEIXAR UNHA RESPOSTA

Please enter your comment!
Please enter your name here

Este sitio emprega Akismet para reducir o spam. Aprende como se procesan os datos dos teus comentarios.

Relacionadas