En busca do Castro de Formigueiro

Un equipo de nove persoas realizarán sondaxes baixo os restos do Castelo de Alba de Búbal, situado no monte ao fondo da imaxe.
Un equipo de nove persoas realizarán sondaxes baixo os restos do Castelo de Alba de Búbal, situado no monte ao fondo da imaxe.

Este luns comezou a intervención arqueolóxica na que, baixo a dirección do Grupo de Estudos de Arqueoloxía, Antigüidade e Territorio GEAAT da Universidade de Vigo, se intentarán localizar restos do coñecido como castro de Formigueiro, sobre o que se supón foi construído o Castelo de Alba de Búbal, na parroquia de Trasalba, no Concello de Amoeiro. Un equipo de nove persoas traballará ao longo de todo o mes de xullo neste enclave para intentar corroborar se os indicios que hai sobre a existencia deste castro, tanto en superficie do terreo como na cultura popular, teñen base arqueolóxica.

Ladislao Castro, docente da Facultade de Historia do campus de Ourense, é o director do proxecto e Celso Rodríguez, arqueólogo, é o director da intervención que desde este luns se levará a cabo no concello ourensán ao abeiro dun convenio específico de colaboración en materia de arqueoloxía asinado entre a Universidade de Vigo e o Concello de Amoeiro e que terá unha duración de catro anos. “O primeiro que estamos facendo é a limpeza e preparación da zona na que temos previsto realizar dúas sondaxes de cinco por cinco metros, situadas nunha plataforma preto do cumio. Hai que acondicionar a zona que está cuberta de maleza e facer os accesos antes de comezar a escavar”, explica Ladislao Castro sobre as primeiras tarefas que están realizando. En todo caso, apunta, a evolución do traballo dependerá dos resultados que vaian obtendo a medida que realicen as catas na busca do castro.

A beira do Río Barbatiño é unha zona de gran riqueza patrimonial

 Segundo explican os arqueólogos, a zona dos Chaos de Amoeiro, á beira do río Barbatiño, é unha zona de gran riqueza patrimonial. A zona que se estudará, sinala Ladislao Castro, “ten unha personalidade especial, de seu”, froito probablemente dunha ocupación moi antiga aproveitando as condicións xeográficas de bocaribeira e recursos mineiros deste enclave. Mostra desta riqueza, apuntou, están as estelas “da mellor cultura galaica antiga ou cultura castrexa” reutilizadas na arquitectura local, como as estelas atopadas en Formigueiro e Fontefría. Nesta contorna sitúase o Castelo de Alba de Búbal, edificado no século XI, derrocado logo polos irmandiños e de novo reconstruído como cabeza de xurisdición ata a Idade Moderna. Atendendo a diferentes evidencias, os arqueólogos creen que posiblemente este castelo, do que hoxe só se conservan indicios en superficie, foi construído sobre un pequeno castro chamado castro de Formigueiro. A cultura popular, a través de lendas de mouros e outras manifestacións; indicios e evidencias en superficie e referencias toponímicas, recollidas por Otero Pedrayo na súa obra, acreditan a existencia dunha ocupación moi antiga baixo os pés do que hoxe se chama Castelo de Alba de Búbal. “A ocupación do castelo está perfectamente documentada pero non a do castro”, recalca o docente do campus de Ourense.

Co obxectivo de atopar este castro e estudalo xunto a outros elementos de interese da contorna púxose en marcha a colaboración entre o Concello de Amoeiro e o Grupo de Estudos de Arqueoloxía, Antigüidade e Territorio. Concretamente, o convenio ten como propósito o desenvolvemento de proxectos de investigación arqueolóxica (prospección, escavación, analítica e estudo de materiais, conservación-restauración, musealización, difusión e divulgación) na área arqueolóxica do castro de Formigueiro e a súa contorna. Tamén se inclúe a organización e realización de actividades académicas relacionadas ou resultantes destes proxectos de investigación arqueolóxica, tales como participación de alumnado nas escavacións, apoio a investigadores en formación, presentación de comunicacións en congresos ou simposios científicos, organización de exposicións ou visitas guiadas e impartición de charlas ou conferencias divulgativas, entre outras.

As investigacións arqueolóxicas completaranse con actividades académicas

O convenio recolle asemade a realización de labores de coordinación e dirección científica centralizada de todos os traballos e proxectos de índole historico-arqueolóxico ou patrimonial que, sendo alleos á Universidade de Vigo, se estean a realizar ou poidan realizarse no futuro na área arqueolóxica de Formigueiro. Tamén se inclúe a elaboración, redacción e posta en funcionamento dun plan director para o conxunto histórico e patrimonial de Formigueiro. Por último, o acordo recolle a asesoría, colaboración e, no seu caso, realización directa doutras intervencións arqueolóxicas que poidan acontecer no termo municipal de Amoeiro que sexan de interese mutuo. Para levar a cabo estas actividades e proxectos, a Universidade de Vigo achega medios humanos, preferentemente adscritos ao GEAAT, así como medios técnicos e científicos. Pola súa parte, o Concello de Amoeiro comprométese a sufragar os gastos derivados da intervención, achegando asemade medios materiais e humanos (maquinaria, persoal auxiliar, etc.) dos que dispoña. Está prevista a realización de, cando menos, unha actividade ou proxecto anual, preferentemente unha campaña de escavación estival no castro de Formigueiro, durante os catro anos de vixencia do convenio.

DEIXAR UNHA RESPOSTA

Please enter your comment!
POLÍTICA DE COMENTARIOS:

GCiencia non publicará comentarios ofensivos, que non sexan respectuosos ou que conteñan expresións discriminatorias, difamatorias ou contrarias á lexislación vixente.

GCiencia no publicará comentarios ofensivos, que no sean respetuosos o que contentan expresiones discriminatorias, difamatorias o contrarias a la ley existente.

Please enter your name here

Este sitio emprega Akismet para reducir o spam. Aprende como se procesan os datos dos teus comentarios.